Ekonomi
Cunta yönetimi Mısır’ın ekonomisini de öldürdü
Mısır’ı kan gölüne çeviren cunta yönetimi; ekonomik faaliyetleri durma noktasına getirdi. Yabancı firmalar kepenk indirdi. Tüm bankalar ve borsa kapandı. Mısır’da darbeci terörü artarak devam ederken, ülkenin en önemli gelir kaynaklarından olan turizm için de alarm zilleri çalıyor. Petrol ve doğalgaz zengini olan Mısır ekonomisinin uzun yıllar belini doğrultamayacağı belirtiliyor.
Güncelleme Tarihi:
İBRAHİM ACAR / İSTANBUL
Binlerce masum Müslümanın katledildiği Mısır’da ekonomik çöküntü başladı. Batı destekli cunta yönetiminin ülke genelinde uyguladığı şiddet ve katliam; korkuyu ve can güvenliğini beraberinde getirince ekonomik kriz gün geçtikçe derinleşiyor. Yabancı firmalar üretimi durdurdu, kepenkler indi ve ticaret durma noktasına geldi. Çok sayıda fabrika üretimi durdurunca, işyerleri bir biri ardına kapandı. Bankalar ve borsa kapalı. Mısır Merkez Bankası, bankaların kapalı olmaya devam etmesi emrini verdi.
MISIR EKONOMİSİ UZUN YILLAR
BELİNİ DOĞRULTAMAZ
Mısır’ın başlıca ekonomik kaynakları petrol ve gaz, turizm, tarım ve Süveyş Kanalı gelirleri ile işçi dövizleri olarak ön plana çıkıyor. Mısır ekonomisi, devrik diktatör Hüsnü Mübarek’in son dönemi olan 2010 yılında yüzde 5,2 büyüyerek yaklaşık 220 milyar dolarlık bir ekonomik büyüklüğe ulaşmıştı. Şubat 2011’de devrilmesiyle başlayan bahar günleri Mısır ekonomisi için kolay olmadı. 2011’de yüzde 1,8’e düşen büyüme, Müslüman Kardeşler’in yönetime gelmesiyle toparlanmaya başladı ve 2012’de yüzde 2,2 büyüdü. Muhammed Mürsi’nin liderliğinde yeniden toparlanmaya başlayan Mısır ekonomisinin 2013-2018 yıllarında ekonomik büyümenin ortalama yüzde 5,1 olması bekleniyordu. Mısır 2012 yılında 69,87 milyar dolar ithalat, 29,42 milyar dolar ihracat gerçekleştirdi.
Mısır’da şiddet olayları artarak devam ederken, ülkenin en önemli gelir kaynaklarından olan turizm için de alarm zilleri çalıyor. Yabancı turistlerin gelmemesi, Mısır ekonomisi için orta ve uzun vadede tam bir çökme anlamına geliyor. Zira Mısır’ın gayrisafi yurtiçi hâsılasının yüzde 20’sini turizm gelirleri oluşturuyor. Turizmdeki yıllık ciro ise 10 milyar doların üzerinde. Sadece Süveyş Kanalı’ndan bir yılda alınan geçiş ücretlerinin toplamı 5 milyar doları buluyor. Mısır Turizm Bakanlığı, geçen yıl 11,5 milyon olan yabancı turist sayısını bu yıl 14 milyona yükseltmenin hesaplarını yapıyordu. Ancak, cunta yönetiminin sebebiyet verdiği manzara, bu beklentileri boşa çıkardı.
Birçok ülke, vatandaşlarına “Mısır’a gitmeyin” çağrısı yaparken, batılı turizm şirketleri de Mısır turlarını iptal etmeye başladı. Son olarak Almanya Dışişleri Bakanlığı da Mısır’a gidilmemesi tavsiyesinde bulundu. Bakanlığın bu güvenlik uyarısının ardından Alman turizm şirketleri de harekete geçti ve Mısır’a seyahatleri eylül ortasına kadar durdurma kararı aldı. Almanların yanı sıra Rus turistler de Mısır’a hayli rağbet gösteriyor. Ancak tıpkı Almanya’da olduğu gibi Rusya’da da son gelişmelerin ardından Mısır’a tüm seyahatler durduruldu. Rus Seyahat Acenteleri Birliği “Biz ivedi olarak Mısır’a gidilmemesini tavsiye ediyoruz” açıklamasında bulundu.
PETROL VE DOĞALGAZ
ÜRETİMİ AZALIR
Ciddi bir sanayisi bulunmayan Mısır’ı bekleyen bir başka tehlike ise petrol ve doğalgaz ihracatında yaşanması kaçınılmaz gözüyle bakılan enerji arzındaki azalmaya bağlı olarak döviz gelirlerinin düşüş göstermesi. Darbe yönetiminin ülkede sebebiyet verdiği kaos ve katliamdan dolayı Mısır’ın rafine petrol ürünleri ve temel gıda maddeleri ithalatında sıkıntı yaşaması bekleniyor. Yaşanan siyasi krize çözüm bulunmadığı sürece dış ticari açığının devam edeceği tahmin ediliyor. 2011’de günlük 700 bin varil ham petrol ihracatı yapan Mısır’ın aynı zamanda çok büyük doğalgaz rezervlerine sahip olduğu ancak yaşanan siyasi kriz nedeniyle enerji alanındaki üretim düzeyinin korunamayacağı belirtiliyor.
PETROL VE DOĞALĞAZ ZENGİNİ
1 milyon kilometrekarelik büyüklüğü bulunan Mısır’ın nüfusu 83 milyon olarak biliniyor. 2012 itibariyle yaklaşık 255 milyar dolar olan Mısır GSYH’sından kişi başına düşen gelir; 6.419 dolar oldu. Mısır Arap dünyasının en fazla nüfusa sahip olan birinci ülkesi, Afrika kıtasının ise Nijerya ve Etiyopya’dan sonra üçüncü ülkesidir. Nüfusun neredeyse tamamı, ülkenin önemli varlığı olan Nil nehrinin kıyılarında yaşıyor. Ülke nüfusunun 1/3’ü tarım sektöründe faaliyet gösteriyor. Mısır 4,4 milyar varillik kanıtlanmış petrol rezervleri ile dünyada 27. sırada olup, petrol kaynakları açısından kendi kendine yeterli bir ülke olarak kabul ediliyor. Mısır için gelecekte petrol yerine doğalgazın önem taşıyacağı tahmin edilirken; 2,2 trilyon metreküplük kanıtlanmış doğalgaz rezervleri ile Mısır bu alanda dünyanın 17. büyük ülkesi konumunda.
Binlerce masum Müslümanın katledildiği Mısır’da ekonomik çöküntü başladı. Batı destekli cunta yönetiminin ülke genelinde uyguladığı şiddet ve katliam; korkuyu ve can güvenliğini beraberinde getirince ekonomik kriz gün geçtikçe derinleşiyor. Yabancı firmalar üretimi durdurdu, kepenkler indi ve ticaret durma noktasına geldi. Çok sayıda fabrika üretimi durdurunca, işyerleri bir biri ardına kapandı. Bankalar ve borsa kapalı. Mısır Merkez Bankası, bankaların kapalı olmaya devam etmesi emrini verdi.
MISIR EKONOMİSİ UZUN YILLAR
BELİNİ DOĞRULTAMAZ
Mısır’ın başlıca ekonomik kaynakları petrol ve gaz, turizm, tarım ve Süveyş Kanalı gelirleri ile işçi dövizleri olarak ön plana çıkıyor. Mısır ekonomisi, devrik diktatör Hüsnü Mübarek’in son dönemi olan 2010 yılında yüzde 5,2 büyüyerek yaklaşık 220 milyar dolarlık bir ekonomik büyüklüğe ulaşmıştı. Şubat 2011’de devrilmesiyle başlayan bahar günleri Mısır ekonomisi için kolay olmadı. 2011’de yüzde 1,8’e düşen büyüme, Müslüman Kardeşler’in yönetime gelmesiyle toparlanmaya başladı ve 2012’de yüzde 2,2 büyüdü. Muhammed Mürsi’nin liderliğinde yeniden toparlanmaya başlayan Mısır ekonomisinin 2013-2018 yıllarında ekonomik büyümenin ortalama yüzde 5,1 olması bekleniyordu. Mısır 2012 yılında 69,87 milyar dolar ithalat, 29,42 milyar dolar ihracat gerçekleştirdi.
Mısır’da şiddet olayları artarak devam ederken, ülkenin en önemli gelir kaynaklarından olan turizm için de alarm zilleri çalıyor. Yabancı turistlerin gelmemesi, Mısır ekonomisi için orta ve uzun vadede tam bir çökme anlamına geliyor. Zira Mısır’ın gayrisafi yurtiçi hâsılasının yüzde 20’sini turizm gelirleri oluşturuyor. Turizmdeki yıllık ciro ise 10 milyar doların üzerinde. Sadece Süveyş Kanalı’ndan bir yılda alınan geçiş ücretlerinin toplamı 5 milyar doları buluyor. Mısır Turizm Bakanlığı, geçen yıl 11,5 milyon olan yabancı turist sayısını bu yıl 14 milyona yükseltmenin hesaplarını yapıyordu. Ancak, cunta yönetiminin sebebiyet verdiği manzara, bu beklentileri boşa çıkardı.
Birçok ülke, vatandaşlarına “Mısır’a gitmeyin” çağrısı yaparken, batılı turizm şirketleri de Mısır turlarını iptal etmeye başladı. Son olarak Almanya Dışişleri Bakanlığı da Mısır’a gidilmemesi tavsiyesinde bulundu. Bakanlığın bu güvenlik uyarısının ardından Alman turizm şirketleri de harekete geçti ve Mısır’a seyahatleri eylül ortasına kadar durdurma kararı aldı. Almanların yanı sıra Rus turistler de Mısır’a hayli rağbet gösteriyor. Ancak tıpkı Almanya’da olduğu gibi Rusya’da da son gelişmelerin ardından Mısır’a tüm seyahatler durduruldu. Rus Seyahat Acenteleri Birliği “Biz ivedi olarak Mısır’a gidilmemesini tavsiye ediyoruz” açıklamasında bulundu.
PETROL VE DOĞALGAZ
ÜRETİMİ AZALIR
Ciddi bir sanayisi bulunmayan Mısır’ı bekleyen bir başka tehlike ise petrol ve doğalgaz ihracatında yaşanması kaçınılmaz gözüyle bakılan enerji arzındaki azalmaya bağlı olarak döviz gelirlerinin düşüş göstermesi. Darbe yönetiminin ülkede sebebiyet verdiği kaos ve katliamdan dolayı Mısır’ın rafine petrol ürünleri ve temel gıda maddeleri ithalatında sıkıntı yaşaması bekleniyor. Yaşanan siyasi krize çözüm bulunmadığı sürece dış ticari açığının devam edeceği tahmin ediliyor. 2011’de günlük 700 bin varil ham petrol ihracatı yapan Mısır’ın aynı zamanda çok büyük doğalgaz rezervlerine sahip olduğu ancak yaşanan siyasi kriz nedeniyle enerji alanındaki üretim düzeyinin korunamayacağı belirtiliyor.
PETROL VE DOĞALĞAZ ZENGİNİ
1 milyon kilometrekarelik büyüklüğü bulunan Mısır’ın nüfusu 83 milyon olarak biliniyor. 2012 itibariyle yaklaşık 255 milyar dolar olan Mısır GSYH’sından kişi başına düşen gelir; 6.419 dolar oldu. Mısır Arap dünyasının en fazla nüfusa sahip olan birinci ülkesi, Afrika kıtasının ise Nijerya ve Etiyopya’dan sonra üçüncü ülkesidir. Nüfusun neredeyse tamamı, ülkenin önemli varlığı olan Nil nehrinin kıyılarında yaşıyor. Ülke nüfusunun 1/3’ü tarım sektöründe faaliyet gösteriyor. Mısır 4,4 milyar varillik kanıtlanmış petrol rezervleri ile dünyada 27. sırada olup, petrol kaynakları açısından kendi kendine yeterli bir ülke olarak kabul ediliyor. Mısır için gelecekte petrol yerine doğalgazın önem taşıyacağı tahmin edilirken; 2,2 trilyon metreküplük kanıtlanmış doğalgaz rezervleri ile Mısır bu alanda dünyanın 17. büyük ülkesi konumunda.