Son zamanlarda Türkiye düşmanlığını artıran ABD, F-35 savaş uçakları projesinde de gerilimi artırıcı adım attı. ABD Başkanı Donald Trump skandal bir karar alarak F-35 savaş uçaklarının teslimatını askıya alan bütçe yasasını imzaladı. Onaylanan yasa ile Pentagon’un 90 gün içerisinde Kongre'deki ilgili komitelere Türkiye-ABD ilişkilerinin durumuna ilişkin bir rapor sunmasını öngörmekte; rapor sunulana kadar, F-35 uçaklarının Türkiye’ye transferine sınırlama getirildiği açıklandı. Türkiye alınan bu karar karşısında ne yapmalı? Onaylanan yasa ne ifade ediyor? Terör ve Güvenlik Uzmanı Coşkun Başbuğ, konuya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

PENTAGON RAPOR HAZIRLAYACAK

Coşkun Başbuğ, Trump'ın imzaladığı F-35 yasasının kesin bir sonuç ifade etmediğini belirterek, "Atılan imza F-35 projesinin sonlandırıldığı anlamına gelmiyor. 90 gün süreyle uçakların teslim edilmesi konusu askıya alındı. 3 ay içerisinde Pentagon bir rapor hazırlayacak" ifadelerini kullandı.

90 gün sonunda projenin devam edeceğini belirten Başbuğ, "Pentagon’un 'Türkiye iyi bir müttefik. Bunu kaybettiğimiz zaman hem NATO’da hem de ülke genelinde zarar görürüz. Dolayısıyla bu atılan adım yanlıştır' şeklinde kağıt üstüne düşmeyen açıklamaları oldu. Açıklanacak raporda buna benzer karar çıkacaktır" görüşünü savundu.

İşte Terör ve Güvenlik Uzmanı Coşkun Başbuğ’un önemli açıklamaları:

RAPORA GÖRE NİHAİ KARAR VERİLECEK

Donald Trump’un attığı imza, F-35 projesinin sonlandırıldığı anlamına gelmiyor. 90 gün süreyle uçakların teslim edilmesi konusu askıya alındı. 3 ay içerisinde Pentagon bir rapor hazırlayacak. ABD, F-35 uçağının verilmesinin faydaları ve Türkiye ilişkilerinin olumlu yürütülmesinin yararları gibi durumları göz önüne alacaktır. Bu rapora göre nihai karar verilecektir.

"ATILAN ADIM YANLIŞTIR"

Pentagon bu konudaki karar ve niyetini daha önce açığa vurdu. ‘Türkiye iyi bir müttefik. Bunu kaybettiğimiz zaman hem NATO’da hem de ülke genelinde zarar görürüz. Dolayısıyla bu atılan adım yanlıştır’ şeklinde kâğıt üstüne düşmeyen açıklamalar oldu. Bu yüzden açıklanacak raporda buna benzer bir karar çıkacağı kanaatindeyim.

F-35 PROJESİNDE NE KARAR ÇIKACAK?

Raporda çıkacak karar, “İlişkiler maddi ve manevi devam etmeli. Bu proje askıya alınmamalı. Türkiye’nin devre dışı kalması durumunda ABD ekonomik anlamda çok ciddi kayıplara uğrayarak, proje ileri bir tarihe sarkacaktır” görüşünde olacaktır. Bu nedenle projenin devamından yana bir sonuç bekliyorum.

ABD KOVBOY MANTIĞI İLE HAREKET EDİYOR

Donald Trump’un attığı imzanın sahada hiçbir karşılığı yok. Göz korkutmak adına yapılmış bir eylem olarak karşımıza çıkıyor. Trump bu şekilde, son zamanlardaki Türkiye düşmanlığına devam ediyor. ABD kovboy mantığı ile hareket ediyor. Bu davranışın uluslararası hukukta yeri yoktur. Başkan Recep Tayyip Erdoğan da bu konu hakkında gerekirse tahkime gideriz açıklaması yaptı. Diğer ülkelerin görüşü alınmadan böyle bir karar verilemez.

9 ÜLKENİN ONAYI OLMADAN İPTAL KARARI VERİLMEZ

F-35 projesinin ülke olarak hem üreticiyiz hem de ciddi alıcısıyız. Yani bu projeye çift taraflı katkımız var. Proje 9 ülkenin onayı ve işbirliği ile başladı. F-35 projesinde diğer ülkelerin kararı alınmadan iptal kararı verilemez. F-35 projesi birinci etapta ABD ile İngiltere’nin işbirliği ile başladı. Ardından bu sürece İtalya ve Hollanda katıldı. Üçüncü dalgada ise Türkiye, Kanada, Norveç, Avustralya gibi ülkeler katıldı. Bütün ülkeler işbirliği içinde. Hollanda yapılacak uçağın kablolarını yapmak için açacağı fabrikayı Türkiye’de açmaya karar verdi.

OLUMSUZ SONUÇTA HUKUKİ YAPTIRIMLARI ELE ALACAKTIR

Türkiye’de F-35 konusunda diplomaside geri adım atmadan etkin mücadelesini sürdürecektir. F-35 projesinde iptal edilen hiçbir şey yok. 3 ay içerisinde rapor hazırlanacak. Olumsuz bir süreç gelişirse Türkiye hukuki ve diğer yaptırımları ele alacaktır. Ben işlerin bu raddeye geleceğini düşünmüyorum. Türkiye üretici konumunda ve uçağın orta gövdesini biz üretiyoruz. Süreç planlandığı gibi işleyecektir.