Bir zamanlar ona, tüm hastalıkların ilacı deniyordu. Yavşanotu diye de anılan çıbanotu, ta Romalılar devrinden şifa vesilesi olduğu keşfedilmiş bir bitkidir, kuru toprağı sever. Ormanlarda, ağaçların kesilmiş olduğu yerlerde, çitlerin diplerinde, hendeklerde, yol ve orman kıyılarında yetişir.

Toprağın üstünde yatan tüylü ve sürüngen sapındaki, kenarları dişli yaprakları gümüş gibi parlar. Başını yukarı doğru kaldırmış olan çiçek başağındaki çiçekler, açık mavi-menekşe rengidir.

Yapraklar, dokunulduğunda, saptan kolayca ayrılırlar. Çiçeklenme zamanı Mayıs’tan Ağustos’a kadardır. Üstünde çiçeklerin açmış olduğu, sap bölümü toplanır. En etkili olan bitkiler, orman kıyılarında ve meşe ağaçlarının altında yetişenleridir.

YAŞLILIK KAŞINTILARINA

Bu müthiş bitki, kan temizleyici olarak çok aranır ve taze ısırgan otu yaprakları ile birlikte kullanıldığında, kronik egzamaları iyileştirir.

Rahatsız edici yaşlılık kaşıntılarında, çıbanotu hararetle önerilir.

Zayıf ve duyarlı kişiler, sindirimi de uyaran bitkiyi, hafif bir mide ilacı olarak rahatlıkla kullanabilirler. Midedeki sümüksü salgı birikimi ve bağırsak rahatsızlıkları da onunla tedavi edilebilir.

Şu konuyu önemle belirtmek isteriz ki, ruhî sürmenajlardan kaynaklanan sinirlilik halleri tedavisinde bu bitki olağanüstü iyileştirici etkiye sahiptir.

Kereviz kökü ile karıştırılarak alındığında, sinir yorgunluklarını ve melankoliyi ortadan kaldırır.

Mesane kumu, romatizma ve gut ile ilgili organ ağrılarını da, çıbanotu büyük bir başarıyla tedavi edebilir.

Kuru bronşiyal nezlelerde de aynı şekilde faydalıdır.

Göğüs hastalıklarına karşı onunla çok güzel bir çay harmanı hazırlanabilir. Bu çay çıbanotu ili birlikte ciğerotu, öksürükotu yaprakları, dar yapraklı sinirli ot eşit oranda harmanlanarak hazırlanır. Bu çay, bal ile veya haşlama suyunda eritilmiş nöbet şekeri ile tatlandırılabilir.

Çiçeklenme zamanında da, kronik deri hastalıklarında ve her şeyden önce egzamada önerilen, taze bitki özsuyu hazırlanabilir. Bu sudan günde yarım tatlı kaşığı alınır.

İLTİHAPLARA

Çıban otunun, iltihaplı ve zor iyileşen yaraları iyileştirmedeki başarısı, eski bitki kitaplarında da önemle öne çıkarılır.

Özellikle baldır kemiği üstündeki inatçı yaralar için tavsiye edilir. Yaralar, önce, bitkinin kaynama suyuyla iyice yıkanıp temizlenir. Daha sonra, gece için, taze demlenmiş çaya batırılmış bir kompres yaranın üstüne uygulanır ve yara sıcak kalacak biçimde örtülüdür.

Romatizma ve gut hastası olanlar da, kendileri kolayca hazırlayabilecekleri, etkili çıbanotu tentürünü denemelidirler. Bu tentür dıştan friksiyonlarla (ovarak sürme), içten ise günde 15 damla, biraz suyla inceltilerek kullanılır.