Sağlık
Kahveden adam mı ölürmüş? Hadi canım sen de!
Evet! 5-10 gramlık kafein tozu erişkin bir kişiyi öldürebilmektedir.
Kimi dertten içermiş, kimi neş'eden.. Bahane bu.. Belki ki bu bahaneyi yazıp besteleyen de bir alkol meraklısı.. Onun gibi nikotin ve kahve de kimine göre dertten, kimine göre neş'eden içiliyor.. Alkol ve nikotinin yani tütün mamullerinin sağlığa zararlı olduğu bilimsel olarak da kanıtlandığı halde, nedense kahvenin bağımlısı yapan kafein için bu pek gündeme gelmez.
Kahve altı anlamına "kahvaltı"ya adını bile vermiştir. Biz millet olarak sabah sımsıcak çorbamızı içerdik. Osmanlı'da yemek öğünleri sadece iki idi: "kuşluk ve akşamlık". Ya da "subh ve mesa". Kuşluk vakti adı gibi sabah ile öğle arası. Mesa, akşam demek..
Kahvaltı Frenk adeti olarak Pera yani Beyoğlu levantenlerinden bize sızdı. Çok değil 100 yıl kadar önce..
Osmanlı Sarayı da bilmezdi Meşrutiyet'e kadar kahvaltıyı..Fatih'in kuşluk taamı mantı ile muhallebi olurmuş genellikle. Lakin yumurtayı da pek severmiş. Bunun için evvela halka halinde kıyılmış soğan Halep yağında kavrulur, sonra ince dilimlenmiş tütünlük pastırma ilave edilip biraz da su katılarak pişilir, yeteri kadar şeker ve sirke ile de bir iki taşım kaynatıldıktan sonra açılan yuvalara günlük yumurta kırılıp kapağı kapatılarak kaskatı olmayacak derecede pişirilirmiş. Fatih, sarımsak, sirkeli ve soğanlı balığı ve mantıyı çok seviyor. Haziran ayında sabah 28 gün arka arkaya mantı yiyor. Kanuni Sultan Süleyman'nın hamsiye karşı düşkünlüğü var. Topkapı Sarayı'nda kılıçların üzerine bile hamsi motifi işletmiştir.
Osmanlı mutfağında, kuzu ve koyun eti en çok kullanılıyor. Balık çorbası, uskumru dolması, büryan, tavuk yemeği, zeytinyağlı ve soğuk yemekler de var. Osmanlı mutfağı denildiğinde iki şey önemli: şerbet ve helva. Helvada bal, zenginlik ifadesi olarak kullanılmış.
Neyse dönelim kafeine
5-10 gramlık kafein tozu erişkin bir kişiyi öldürebilmektedir. Kafein zehirlenmesi belirtileri sıkıntı, kusma, kalp çarpıntısı ve komadır. Kalbin durması ve solunum yetersizliği sebebiyle ölüm bile meydana gelebilir.
Kahvede endazeyi kaçırıp, bağımlısı haline gelenler var.Sabah kalkar kalkmaz boş mideye kahve indirecek kadar.. Oysa aç karnına kahve çok zararlı.
Ayrıca fazla miktarda kahve içimi de anormal zihinsel durumlar oluşturabilir. Nasıl anlarsınız bunu? Kahvenin yani kafeinin birden kesilmesi halinde olumsuz belirtileri hemen ortaya çıkar..
Bir insan kısa sürede 6-7 fincan kahve içerse, kafeine bağlı, huzursuzluk, uykusuzluk, ishal, kalp çarpıntısı gibi belirtiler görülebilir.
Günlük hayatımızda başlıca kafein kaynakları, kahve, çay, çikolata, kakao ve kolalı içeceklerdir.
Kafein en çok kahvede bulunur, çayda ise kahvenin yarısı ile beşte biri kadardır. Zaten ona "tein" denir.
Bir fincan kahvede 85-100 miligram, bir bardak çayda 60 miligram, kolalı içeceklerin litresinde ise 100-130 miligram kafein bulunur.
Kafeinli şeyler içildiklerinde vücut tüm kafeini emer, kandaki seviyesi 15-45 dakikada en yüksek seviyesine çıkar. Alınan miktarın en azından yarısının vücutta kullanılıp atılmasına kadar geçen zaman yaklaşık 5 saattir.
Kafein kandaki yağ asitlerinin seviyesini artırır, bu maddeler enerjiye çevrilerek vücut direncini artırırlar.
Kafein sinir sistemine uyarıcı etki yapar, uykuyu erteler.