HASAN KARAKAYA / SARAYBOSNA - Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Avrupa Birliği’nin (AB) Mısır’da darbeyle görevinden uzaklaştırılan seçilmiş Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi’nin de aralarında bulunduğu 106 kişi hakkında verilen idam kararına sessiz kalmasını eleştirdi ve “Avrupa Birliği’nde idam yasak. Avrupa Birliği’nde idam yasaksa ey Avrupa Birliği üyesi ülkeler, niçin sesinizi çıkarmıyorsunuz, niçin konuşmuyorsunuz? Öznesi olmayan açıklamalar yapılıyor, çok anlamlı” dedi.

ERDOĞAN; HÜNKAR CAMİİ’NİN AÇILIŞ TÖRENİNE KATILDI

Erdoğan, başkent Saraybosna’da, Cumhurbaşkanlığı Konseyi üyeleri tarafından resmi törenle karşılandı. Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edilen İsa Bey İshakoviç Hamamı’nın ve TİKA tarafından restore edilen Hünkar Camii’nin açılış törenlerine katılan Erdoğan, daha sonra Kovaçi Şehit Mezarlığı’nda Aliya İzzetbegoviç’in kabrine ziyarette bulunarak dua etti.

NATO SÜRECİNE YÖNELİK DESTEKLERİMİZ SÜRÜYOR

Erdoğan, Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyi Başkanı Mladen İvaniç, Konsey’in Boşnak Üyesi Bakir İzzetbegoviç ve Hırvat Üyesi Dragan Çoviç ile bir araya geldi. Erdoğan, görüşmenin ardından Erdoğan ve Konsey Başkanı İvaniç, ortak basın toplantısı düzenledi.

Erdoğan, ziyaretin Türkiye ile Bosna Hersek arasında yeni bir sıçramanın tohumlarının atılacağı bir dönem olacağına inandığını, iki ülke arasındaki ticaret hacminin 500 milyon dolar seviyesinde olduğunu ve bu rakamı yeterli görmediklerini ifade etti. Erdoğan, bu rakamı artırmanın gayretinde olduklarını, yaptıkları dar kapsamlı ve heyetlerarası görüşmelerde bu rakamı nasıl artırabileceklerine dair değerlendirmelerde bulunduklarını kaydetti.

Askeri, siyasi, ekonomik, ticari, kültürel ve turizme yönelik görüşmelerle ziyareti taçlandırmayı hedeflediklerini dile getiren Erdoğan, “Askeri anlamda Türkiye - Bosna Hersek arasında özellikle NATO sürecine yönelik desteklerimiz sürüyor, sürecektir. Burada en ufak taviz vermemiz mümkün değil. Siyasi alanda Avrupa Birliği sürecine yönelik desteklerimiz de sürüyor, sürecektir” diye konuştu.

Erdoğan, Türkiye’nin ekonomik alanda da Bosna Hersek’teki yatırımlarla ilgili çalışmaları bulunduğuna işaret ederek, tarıma yönelik de başbakanlığı döneminde verdiği 100 milyon avro destek sözünün, 85 milyon avrosunun kullanıldığını, kalan kısmının da kullanılmaya hazır olduğunu anlattı.

TÜRKİYE, BOSNA HERSEK’E EL UZATAN BİRİNCİ SIRADAKİ ÜLKE

Türkiye’nin, Bosna Hersek’teki KOBİ’lere desteğe yönelik 50 milyon avroluk da bir adımları olduğunu belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Bu konuda en önemli adımlardan bir tanesi, Ziraat Bankamızın buradaki yapmış olduğu yatırım, bir örnektir. Türkiye, şu anda Bosna Hersek’e el uzatan, Bosna Hersek’te her yönüyle bulunan birinci sıradaki ülke konumundadır” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, TİKA’nın Bosna Hersek’te 700’ü bulan projeyle çok ciddi yatırımları bulunduğunu, bunların devam edeceğini, kültürel ve turizm noktasında da Bosna Hersek’in ciddi bir çekim alanı oluşturduğunu, iki ülkenin bu alanlarda da ciddi işbirliğine gidebileceğini söyledi.

BENİM İNDİMDE MISIR’IN CUMHURBAŞKANI SİSİ DEĞİL MURSİ

Erdoğan, basın toplantısının ardından, gazetecilerin sorularını cevapladı.

Bir gazetecinin; “Mısır’da Mursi ve 106 kişi hakkında hakkında verilen idam cezasına karşı bir telefon diplomasisi yürütüldü. Türkiye’nin BM nezdinde bir girişimi olacağı ifade edilmişti. BM nezdinde bir girişim başlatıldı mı, Türkiye nasıl bir seçenek üzerinde duruyor?” şeklindeki soru üzerine Erdoğan, Mısır’daki darbe girişimine başından itibaren karşı bir duruş sergilediklerini belirterek, şöyle konuştu:

 “Zira demokrasiye inanmış bir ülke olarak, demokrasiye inanmış bir siyasetçi olarak böyle bir darbe girişimini tasvip etmemiz zaten mümkün değildi. Aslında bugünün geleceği, dünden belliydi. Ne oldu? İşte bu darbeciler sadece bu son verdikleri karar değil, şu anda yüzlerce, bine aşkın insanı aslında idama mahkum etmiş durumdalar. Fakat son olarak  halkın yüzde 52 oyuyla işbaşına gelmiş olan Cumhurbaşkanı Mursi’yi idama mahkum ettiler. Ben uluslararası platformlarda sürekli olarak şu anda darbece Sisi’yi, Cumhurbaşkanı olarak kabul etmediğimi hep söyledim. Bugün de aynı şeyi söylüyorum. Buradan da söylüyorum, benim indimde Mısır’ın Cumhurbaşkanı Sisi değildir, yine Mursi’dir. Öyle bakıyorum.”

İDAM KARARLARI İLE İLGİLİ OLARAK NİYE KONUŞMUYORSUNUZ?

Bunu uluslararası Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda da söylediğini anımsatan Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Hatta aynı masada bize yer ayırdılar. Ben o masaya gidip oturmadım. Yarın olsa, yine oturmam. Eğer oturursam, bu kendimi inkar olur. Ben kendimi inkar edemem. O zaman demokrat olmam. Ben dünyada demokrasiyi savunduğunu iddia edenlere de söylüyorum. ‘Siz nasıl demokratsınız? Bu nasıl bir demokrasi? Öyleyse eğer demokratsanız, demokrasiye inanıyorsanız şu anda bu idam kararları ile ilgili olarak niye konuşmuyorsunuz?” dedi.

AVRUPA BİRLİĞİ ÜYESİ ÜLKELER, NİÇİN SESİNİZİ ÇIKARMIYORSUNUZ?

Erdoğan, şunları kaydetti:  
“Avrupa Birliği’nde idam yasak. Avrupa Birliği’nde idam yasaksa ey Avrupa Birliği üyesi ülkeler, niçin sesinizi çıkarmıyorsunuz, niçin konuşmuyorsunuz? Öznesi olmayan açıklamalar yapılıyor, çok anlamlı. Neymiş? ‘İdam kararı doğru değil’ Ortada bir fail var, kim bu fail? Yüzde 52 oyla seçilmiş Mursi. Niye buraya yönelik açıklamanızı yapmıyorsunuz? Biz bunu bekliyoruz. Maalesef bu konuyla ilgili önümüzdeki süreçte, şu anda da zaten Dışişleri Bakanlığımız bu adımları atmış bulunuyorlar ve BM nezdinde de bu adımları atacağımız gibi, yine uluslararası platformlarda  bu işin takipçisi olacağımızı burada da tekrar ifade etmek isterim.”

İKİ BOMBALI SALDIRIYLA İLGİLİ BİR ZANLI TESPİT EDİLDİ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Adana ve Mersin’de iki bombalı saldırı gerçekleşmişti. Bu saldırılara ilişkin faillerin yakalanması söz konusu mu? Bu olayların ardından HDP cephesinden olayın siyaseten sorumlusu olarak hem sizi hem de hükümeti gösteren açıklamalar yapıldı, bunlara ne diyeceksiniz?” sorusu üzerine ise şu değerlendirmede bulundu:

“Şu anda İçişleri Bakanlığımız bir kişiyi, bir zanlı olarak söyleyeyim, tespit etmiş vaziyette ve işin takibi devam ediyor. Bakınız, bu sürecin başından itibaren aslında sıkıntısı olmayan, hakikaten sükunet içerisinde, suhulet içerisinde bir seçim kampanyasının yürütülmesi çağrısını başından itibaren ben de yaptım, Hükümet de yaptı. Ne ilginçtir ki, örneğin bir Van’da biloardlara, otobüs duraklarına musluklardan kan akan resimleri bu zikrettiğiniz partinin belediyeleri astı. Bu bir tahrikti ve buna ben de Hükümet de çok ciddi tepkiler ortaya koydu. Geçen hafta Van’daydım. Bu defa Van’da, baktım ki musluklardan o kan akan bilboardlar kaldırılmış, şimdi su akan bilboardlar konmuş. Ben de zaten onu söylemiştim. Musluktan kan akmaz. Musluktan ya çamurlu su akar, ya temiz su akar veya hiç su akmaz. Çünkü İstanbul’a Belediye Başkanı olduğum zaman maalesef bunların ikisi de akmıyordu, sadece ‘tıs sesi’ geliyordu. Sonra musluklardan su akar hale getirdik ve o gün bugündür musluklardan su akıyor.”

BU MUDUR SİYASET?

Güneydoğu ve Doğu’da tepkilerin hâlâ sürdüğünü aktaran Erdoğan, şöyle devam etti:

“Bir basit şey söyleyeceğim. Şu anda bakın Diyarbakır’da, bir Diyarbakırspor, Yeni Diyarbakırspor-Denizli maçı oynandı. Spor bu. Uzatmalarda Denizli Spor bir penaltı kazanıyor ve bu penaltıyı gole çeviriyor. Penaltıyı gole çevirip de 1-1 ile Yeni Diyarbakır elenince bütün tribünler sahaya saldırıyor. Oradan Denizlili futbolcular, hakem zor kurtuluyor. Dün bir açıklama, ‘Yeni Diyarbakırspor ligden çekildi.’ Bir açıklama da ‘Bölgesel liglerimizi kuralım.’ Bu mudur siyaset, bu mudur demokrasi, bu mudur barış özlemi içerisinde olmak? Futbola bu iş karıştığı zaman buradan zor çıkılır diye düşünüyorum. Biz, barış içerisinde, sükunet, suhulet içerisinde bu seçimlerin atlatılmasının mücadelesini vereceğiz ve bu konudaki kararlığımız devam ediyor. Bunu özellikle söylemek istiyorum.”

ANLAŞMALAR İMZALANDI

Toplantı öncesinde Türkiye ve Bosna Hersek Dışişleri bakanlıkları arasında işbirliği anlaşması, dışişleri bakanlıkları arasında bilişim teknolojileri alanında işbirliği mutabakat zaptı, iki ülke arasında veterinerlik alanında işbirliği, uluslararası yolcu ve eşya taşımacılığına ilişkin anlaşma ve bilim ve teknoloji işbirliği anlaşmaları imzalandı.