Taha Emre Özdemir  yeniakit.com.tr 

Yazar Beytullah Ergin Borobey, basında değişik tarihlerde gündeme gelen '145 yıldır demokrasi mücadelesi veriyoruz' söylemlerine ilişkin; "Tarihi dönemlerle ilgili bir şey söylerken o dönemin şartlarına bakmak gerekir. O dönemin şartları ile bugünün şartlarını da karşılaştırmak lazım. Bahsedilen tarih 1874'lü yıllara tekabül ediyor. Fakat yapılan açıklamada eksik kalan ve dikkat edilmeyen hassas noktalar var." dedi.

Osmanlı'yı işaret eden bir zaman dilimi olan 145 yıl öncesini anlatan Borobey; "O dönemde yaşananlara baktığımızda karşımıza daha evveline dayanan bir hareket çıkıyor. Süreç 1860'lı yıllara dayanıyordu. Yani sözü edilen 145 yıldan daha eski bir olaydı. Sultan Abdulaziz'in o dönem çok önemli iki adamı vardı. Bunlardan birisi Hariciye Nazırı Fuat paşa, diğeri de Dahiliye Nazırı Ali Paşa'ydı. Onlar Osmanlı Devleti'nde yetişen çok önemli devlet adamlarından ikisiydi. Sultan Abdulaziz, o iki önemli devlet adamı sayesinde ayaktaydı. O dönemlerde Fuat Paşa Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu durumdan sürekli dem vururdu. Sultan Abdulaziz zaten 1867'deki Avrupa seyahatini Fuat Paşa'nın şikayetleri ve önerileri üzerine yaptı. Abdulaziz, İngiltere ve Fransa'ya gitti. Bu ziyaretler Osmanlı'nın gücünü Avrupa'ya tekrar göstermek amacı taşıyordu. Sultan Abdulaziz'i bu ziyaretlere Fuat Paşa ile Ali Paşa ikna etti. Özellikle Fuat Paşa Osmanlı'daki çöküşü görmüştü" ifadelerini kullandı.

'Osmanlı'yı yıkma planları Jön Türkler tarafından yapıldı'

Sultan Abdulaziz'in İngiltere ziyaretinde yaşanan bir olayı anlatan Borobey; "Sultanın ziyaretini haber alan 'Jön Türkler' isimli bir grup protesto gösterisi hazırlığı yapıyordu. Bu grup Sultan Abdulaziz'in ziyaret edeceği bölgeden çıkarıldı. Enteresan olan ise bu olayın haber yapılmasıydı. Jön Türkler isimli grup, bu haberler yapılmadan da oradan çıkarılabilirdi. Aslında dönemin mecmualarında bu haberin yayınlanması bir plandı. Jön Türklerin o dönemde başlayan bir planıydı bu. 1874 yılının öncesinde bir hazırlık süreci vardı. Osmanlı Devleti'ni yıkmaktan ziyade onun yerine kurulacak devletin kendi fikirleri doğrultusunda olmasını istiyorlardı" şeklinde konuştu.

'Bu açıklamalar talihsiz, heyecanla yapılmış açıklamalar'

Sultan Abdulaziz'in; Yargıtay, Danıştay, Vilayet Meclisleri'nin açılması gibi birçok yeniliği hayata geçirdiğini vurgulayan Borobey; "Osmanlı Devleti'ni yıkma hareketi Jön Türklerle başladı. 145 yıllık mücadele söylemlerinde 'Demokrasi' ifadesi kullanılması çok enteresan. 1874'te Demokrasi mi vardı? O dönemin mücadelesi Müslümanlar ve Hristiyanlar arasındaydı. Avrupalılar ve Osmanlılar diye bir ayrışma vardı. Açıklama yapıldığı zaman bir şeylerin altının net bir şekilde çizilmesi gerekiyor. O dönemde kiminle mücadele edildi. Osmanlı ve Sultan Abdulaziz ile. Siyasilerimizin de bir şey söylerken ağzından çıkana dikkat etmeleri gerekiyor. Osmanlı'ya Devlet-i Aliye'ye ve Sultan Abdulaziz'e yapılan darbeye ilişkin bir mesaj verme olarak algılanabilir. Bunları unutmamamız gerekir. Toplum olarak hafızamız çok zayıf. 145 yıl önce yaşanan neydi? Bunu çok iyi anlamak lazım. Bir Osmanlı Padişahı tahttan indirildi ve bilekleri kesilerek öldürüldü. Devamında Sultan Abdulhamit de tahttan indirildi. Belki onu öldürmediler ama Osmanlı İmparatorluğu yıkıldı. Yerine kurulan Türkiye Cumhuriyeti hala bağımsızlık mücadelesini sürdürüyor. " dedi.