Gündem
İşte medeniyet bu
CHP’nin “gerici” ve “yobaz” diye saldırdığı Osmanlı’nın ne denli büyük bir medeniyet olduğu bir kez daha gözler önüne serildi. Ashabın infak seferberliğinden nasibini alan Osmanlıların yardımlaşma ve dayanışma ruhunu yaşatmak için 26 bin 300 vakıf kurduğu, böylece toplumdaki huzur ve refahı sağladığı belirtildi.
İnce düşünen güçlü medeniyet
Osmanlı, sosyal düzenin her türlü tehlike ve sarsıntılardan korunması amacıyla vakıf yolu ile camiler, medreseler, dergahlar, aşevleri, hanlar, hamamlar, kervansaraylar, bedestenler ve köprüler yaptırdı. Bir gönüllük, merhamet ve sevgi medeniyetine sahip olan Osmanlı, kendi kişisel imkanlarıyla hiçbir menfaat gözetmeksizin binlerce hayır kurumunun temelini attı, yeri geldiğinde de tüm birikimini bağışladı. Özellikle yoksullara yardım amaçlı kurulan hayır kurumları arasında öne çıkan isimler şu şekilde: Hizmetçilerin kırdıkları eşyaların ödenmesi, kışın şehirlere inmesinler diye dağlardaki yırtıcı hayvanlara yiyecek verilmesi, iftar verilmesi, köprülerin, selin getirdiği ağaç ve taşlardan temizlenmesi hatta güzel yazı öğretilmesi vakfı.
Kurda kuşa bile vakıf var
İşte Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün kayıtlarından derlenen o vakıflardan bazıları:
Leylek Vakfı: Bu vakıf leyleklerin beslenmesi için kurulan bir vakıftır.
Herkese Meyve Vakfı: Vakfedilen bahçedeki armut ve elma ağaçlarından fakirler yiyecek, meyvelerden ailelerine ve evlerine de götürmelerine müsaade edilmiştir.
Nefes Aldırmak İçin Kurulan Vakıf: İstanbulluların temiz hava ihtiyaçlarını daha kolay karşılamalarını amaçlamıştır. Bunun içinde Bebek’te köşk ve liman yaptırarak insanların hizmetine sunmuştur.
Suyu Soğutan Vakıf: Amacı; Aydın Orta Mahallesinde yaptırdığı çeşmeye yaz günlerinde 90 gün süre ile kar konularak suyun soğutulmasını sağlamaktı.
Helva Dağıtan Vakıf: Bu vakıfta her yıl recep ayında pişirilecek helva, insanlara dağıtılmaktaydı.
Pabuç Parası Veren Vakıf: Medresede yatılı kalan öğrencilerden ailesi uzakta olanlara ayda iki kuruş, yerli talebelere ise bir kuruş pabuç parası veriyordu. Ramazan ayında medresede kalan öğrencilere beşer kuruş pabuç parası veriyordu.
Yuva Kuran Vakıf: Bu vakıf, senede 6 bin kuruşu evlenmek isteyen fakir hanımların düğün merasimleriyle elbise masraflarına ve yaşlı kadınlardan elbise ihtiyacı olanların giydirilmesine harcıyormuş.
Yetime Annelik Babalık Eden Vakıf: Yetimlere buluğ çağına gelene kadar bakıp mevsime göre elbiseler alırmış.
Kayıkçı ve Hamal Dostu Vakfı: Vakfın hizmetleri arasında yaşlılık, hastalık vs. gibi sebeplerle İstanbul, Boğaziçi, Anadolu ve Rumeli iskelelerinde mesleğini icra edemeyen kayıkçı ve hamallara yardım etmek, her yıl bir kıza çeyiz almak, tenha kaldırımları tamir etmek gibi konular yer alıyor.
At Vakfı: 1574 yılında Şehit Sokullu Mehmet Paşa Vakfının kurulduğu yerler; Rumeli, İstanbul, Anadolu olup, savaşa giden mücahitlere at verilmesini sağlardı.
Suyu Çoğaltan Vakıf: Çeşmeleri ihya etmeyi sağlamaya yönelik çalışmalar yapar.
Dinlenme İçin Bahçe Vakfı: Vakfın adı, Mehmet Hayri Paşa olup, 1903 yılında Selanik’te kurulmuştur. Vakıf; vakfettiği ev ve divanhanenin yanındaki arsayı ahalinin gezi ve oturma mekanı olarak vakfetmiş olup, çiçeklendirilmesini şart koşmuştur.
Ordunun İhtiyaçlarını Karşılayan Vakıf: Askerlerin her türlü giyeceğinin, yiyeceğinin ve savaş araç-gereçlerinin alınması için harcamalar yapmıştır.
Âmâlara Yardım Eden Vakıf: 1903 yılında Siirt’te kurulan Hüseyin Ağa Vakfı, Bahçe ve dükkanlarını âmâlara vakfetmiştir.
Van Gölünde Asil Yardım Gemisi Dolaştıran Vakıf: Görevini, gölde oluşabilecek kaza ve arıza gibi durumlarda insanların yardımına koşacak tam donanımlı bir acil yardım gemisi yaptırmak olarak belirlemiştir.
Dinlendiren Vakıf: İnsanların ihtiyacı için, terk edilen bir arsayı belediyeden izin alarak güzelleştirmiş.
Duvar ve Sokak Temizliği Vakfı: Amacı; görevlendirilen bir kişi ile vakıf eserlerinin duvarlarına yazılan yazılar ve pislikler temizlenecek, sokaklara tükürenlerin tükürükleri üzerine kireç ve kül dökülecektir.
Borçlu Dostu Vakfı: Vakfın amacı; hapse düşmüş olanların borçlarını ödeyerek onları hapisten kurtarmak ve özgürlüğüne kavuşmasını sağlamaktır.
Misafirleri Ağırlayan Vakıf: Bölgeye yolu düşen misafirler sahipsiz kalmamış ve kendilerinin rahat etmeleri sağlanmıştır.
Yetim Çeyizi Donatan Vakıf: Yetim kızların, yaşıtları gibi çeyizlerinin olması niyetiyle kurulmuş bir vakıftır.
Kurban Kesen Vakıf: Bayramlarda fakir ve muhtaç aileler için kurban keserler.
Dul ve Yetime Ulaşan Vakıf: Müslüman yetimlerin ve dul hanımların ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulmuş.
Esirleri Kurtaran Vakıf: Vakıf; karada ve denizde düşman eline esir Müslümanları satın alarak Müslüman beldesine ulaştırılmalarını sağlamıştır.