Kıl kurdu, minik parazitik solucanların neden olduğu bir bağırsak enfeksiyonudur. Her yıl milyonlarca insanı, özellikle de okul çağındaki çocukları etkileyen yaygın bir enfeksiyon türüdür. Yetişkin kurtlar, yaklaşık olarak 5 ila 10 milimetre uzunluğunda, beyaz veya krem ​​renklidir. Küçük iplik parçaları gibi görünen bu kurtlar, altı hafta kadar yaşayabilir. Yumurtaları çıplak gözle görülemeyecek kadar küçüktür. Kıl kurdu kişiye çoğunlukla kaşıntı ve rahatsızlık hissi dışında zarar vermez ve tedavisi kısa sürer.

Kıl kurdu neden olur?

Parazitik solucanlara ait yumurtaların yanlışlıkla yutulması veya solunması bulaşıcı bir enfeksiyona neden olur. Mikroskobik yumurtalar bulunduran yiyecek, içecek veya parmaklar yoluyla ağza taşınabilir. Yutulan yumurtalardan çıkan larvalar, ince bağırsakta birkaç hafta içinde yetişkin kurtlara dönüşür ve daha sonra kalın bağırsağa giderek yerleşir. Kıl kurdu yumurtaları, kirli ellerde, yüzeylerde ve nesnelerde bulunabilir. Kıl kurdu yumurtalarının sıklıkla bulunduğu yerler ve nesneler ise şunlardır:

- Yatak örtüsü

- Havlu

- Kıyafetler (özellikle iç çamaşırlar ve pijamalar)

- Tuvaletler

- Banyoda bulunan yüzeyler

- Yiyecekler

- Bardaklar

- Yiyecek kapları

- Oyuncaklar

- Mutfak tezgahı

- Okuldaki sıralar

- Kum havuzu

Vücutta bulunan dişi kurtçuklar, yumurtalar vücuda alındıktan 1-2 ay kadar sonra yumurtalarını bırakmak için anal bölgeye ulaşır. Bu durum da sıklıkla makatta şiddetli kaşıntıya neden olur. Kişi makat bölgesini kaşıdığında bu yumurtalar parmaklara yapışır ve tırnakların altına yerleşir. Daha sonra oyuncaklar, yatak örtüleri veya klozetler gibi diğer yüzeylere aktarılır. Kirlenmiş parmaklardan yiyeceklere, sıvılara, giysilere veya başkalarına taşınabilir. Kıl kurdu yumurtaları çeşitli yüzeylerde iki ila üç hafta yaşayabilir. Evde bulunan evcil hayvanlardan kıl kurdu bulaşıp bulaşmayacağını soran insanlar, bu kurtların hayvanlardan bulaşmadığını bilmelidir.

Risk faktörleri

Çocuklar: Kıl kurdu enfeksiyonu daha sık olarak 5-10 yaş arası çocuklarda ortaya çıkar. Mikroskobik boyuttaki yumurtalar ile diğer aile üyelerine, bakıcılara, okul veya çocuk bakım merkezlerindeki diğer çocuklara kolayca yayılabilir. Kıl kurdu enfeksiyonları 2 yaşından küçük çocuklarda nadir görülür.

Kalabalık alanlarda yaşamak: Huzurevi, çocuk esirgeme kurumu gibi kalabalık yerlerde yaşayan insanların kıl kurdu enfeksiyonu geliştirme riski daha yüksektir.

Kıl kurdu belirtileri

Kıl kurdu enfeksiyonu belirtileri arasında şunlar sayılabilir:

- Makatta veya vajinal bölgede kaşıntı

- Uykusuzluk, huzursuzluk ve rahatsızlık hissi

- Karın ağrısı ve mide bulantısı

Kıl kurdu zararları nelerdir? 

Tipik kıl kurdu enfeksiyonları ciddi sorunlara neden olmaz. Nadir durumlarda ağır istilalar kadın üreme organlarında enfeksiyonlara neden olabilir. Parazit anal alandan vajinaya oradan da ‌‌uterus, ‌fallop tüpleri ve ‌pelvik organların çevresine gidebilir. Bu, vajina iltihabı ‌(vajinit) ve ‌uterus iç zarının iltihabı ‌(‌endometrit) gibi sorunlara neden olabilir. Nadir olmasına rağmen, bir ‌pinworm enfeksiyonunun diğer komplikasyonları şunları içerebilir:

İdrar yolu enfeksiyonları: İdrar yolu enfeksiyonları, ağır kıl kurdu istilasına sahip kadınlarda daha yaygındır. Solucan ayrıca mesaneye giderek sistite neden olabilir.

Kilo kaybı: Enfeksiyon şiddetliyse, parazit vücut için gerekli temel besin maddelerini emerek kilo kaybına neden olabilir.

Karın boşluğu ve üreme organlarında enfeksiyon: Solucan, kadınlarda anal bölgeden vajinaya, uterusa, ‌fallop tüplerine ve karın boşluğunda bu organların çevresine giderek vajinit, endometrit gibi enfeksiyonlara neden olabilir.

Apandisit: Apandisite yol açan kıl kurdu vakaları vardır.

Cilt enfeksiyonu: Şiddetli kaşıntı, ciltte enfeksiyon riskini artıran yoğun çizik ve yaralara neden olabilir.

Kıl kurdu nasıl önlenir?

Kıl kurdu yumurtaları oyuncaklar, musluklar, yatak takımları ve klozet kapakları gibi yüzeylere yapışıp buralarda iki hafta boyunca canlı kalabilir. Bu nedenle, düzenli yüzey temizliği parazitin yayılmasını önleyebilir. Solucan yumurtasının yayılmasını veya enfeksiyonun tekrar etmesini önlemeye yardımcı olabilecek yöntemler şunlardır:

- Anal bölgenin temizlenmesi

- Günlük olarak çamaşır ve yatak çarşaflarını değiştirmek

- Çamaşırları sıcak suyla yıkamak

- Kaşımaktan kaçınmak

- Elleri sık sık yıkamak

- Çocukların bakımını eksiksiz yapmak

Kıl kurdu nasıl tedavi edilir?

Kıl kurdu kolaylıkla tedavi edilebilen bir enfeksiyon türüdür. Tedavi yeniden enfeksiyon oluşumunu önlemeye odaklanır. Kesin sonuç almak için ailenin tüm üyelerinin tedavi edilmesi gerekir. 

Tedavide ilaç kullanılacaksa bu ilaçlar evdeki herkese verilmelidir. Çünkü denildiği gibi, aile üyeleri arasında bulaşma riski yüksektir. Bu nedenle, herhangi bir belirti olmasa bile, aile üyelerinden birisine kıl kurdu teşhisi konulduğunda diğerlerine de çok dikkat etmek gerekir. Hamileler ya da emziren annelerde ilaç kullanımı yerine yaklaşık altı hafta süren tedaviler önerilir. Çünkü gebeliğin ilk on üç haftasında bazı ilaçlar kullanılamaz.

Bunun yanında kişisel hijyene çok önem gösterilmelidir. Eller düzenli olarak yıkanmalı, tırnaklar kısa tutulmalı, sıkı iç çamaşırları tercih edilmeli, iç çamaşırı ve pijamalar her gün mutlaka değiştirilmeli, evdeki tüm alanlar ‌her gün paspaslanmalı veya elektrik süpürgesiyle süpürülmeli, tüm çarşaflar ve nevresimler günlük olarak değiştirilmeli ve ara ara sıcak suda yıkanmalıdır.

Çocuğunuz ya da kendinizde kıl kurdu enfeksiyonu olduğunu düşündüren çeşitli belirti ve şikayetler varsa mutlaka bir sağlık kuruluşuna gidilerek muayene olunmalıdır.

 

Doğal tedavi yöntemleri

Kekik çayı

Bir çorba kaşığı kekiği, yarım litre sıcak suya koyun. Kekik demlendikten 10 dakika sonra süzüp sabahları aç karnına tüketin. Günde içerisinde bu çayı tüketerek kısa sürede kıl kurtlarından kurtulabilirsiniz.

Soğan suyu

Bir baş soğanı yarım sürahi suda bir gece önceden bekletin. Bu suyu günde üç defa tüketin.

Greyfurt

En güçlü antibiyotik olan greyfurtun ister suyunu çıkartın isterseniz de kabuklarını soyup tüketerek kıl kurtlarından kısa zamanda kurtulabilirsiniz.

Pelin otu

Kıl kurtlarını yok etmede etkili bitkilerden biridir. İçerdiği santonin, thujone ve isothujone maddeleri sayesinde kıl kurtlarını vücuttan atar. Pelin otunu sıcak bir bardak suya ekleyin demlendikten sonra süzüp tüketin.