Katılım bankalarının elinde bulundurduğu iç borç stoğu enstrümanları 2019’da bir önceki yıla göre yüzde 243,3 artarak 30,9 milyar liraya yükseldi. Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre 2019’da yurt içi ve yurt dışı yerleşiklere olan borçlanma toplamda 873,8 milyar lira olarak kayıtlara geçti. Yurt içi yerleşiklere borçlanmanın payı yüzde 89,9 ile 785,7 milyar lira olarak hesaplandı. Bankacılık, 507,1 milyar lira ve yüzde 58’lik payla iç borç stoğunu elinde en çok bulunduran kesim oldu.

İç borçlanma azaldı

Katılım bankaları, geçen yıl sahip oldukları iç borç enstrümanlarını rekor düzeyde artırdı. 2018’de 9 milyar lira ve yüzde 1,4 seviyesinde olan enstrümanlar, 2019 sonunda 30,9 milyar liraya, payı da yüzde 3,5’e çıktı. Böylece bir yıllık dönemde katılım bankalarının elinde bulundurduğu iç borç stoğu enstrümanları yüzde 243,3 artış gösterdi. Yurt dışı yerleşiklere iç borçlanma ise 2019’da bir önceki yıla kıyasla azalarak 88,9 milyar liradan 87,9 milyar liraya geriledi.

Yüzde 243,3’lük artış

Türkiye Katılım Bankaları Birliği Genel Sekreteri Osman Akyüz, yaptığı değerlendirmede, kamu finansmanı tarafında kira sertifikalarıyla (sukuk) yer aldıklarını söyledi. Sukukun, likidite ihtiyaçları için kullandıkları bir menkul kıymet olduğunu ifade eden Akyüz, geçen yıl katılım bankalarının kamu finansmanı tarafında yüzde 243,3’lük artış gösterdiğini kaydetti. Akyüz, katılım bankalarının elinde bulundurduğu iç borç stoğu enstrümanları tutarının 2018’de 9 milyar lira iken, 2019’da yaklaşık 31 milyar liraya yükseldiğini dile getirdi.

İç borçlanmadan aldıkları payın yüzde 1,4’ten yüzde 3,5’e çıktığına işaret eden Akyüz, şu şunları kaydetti:  “Likidite ihtiyaçlarımız için bu menkul kıymete yatırım yapıyoruz. İkincisi, geçen yıl ekonomideki daralma, elimizdeki imkanları daha çok kamu finansmanında kullanmaya itti. Katılım bankaları açısından dövize endeksli fon kullandırma açısından bir zorluk ortaya çıkmıştı. ‘Elimizde atıl fon kalmasın, kamu tarafında kullanalım’ düşüncesiyle kamu finansmanına yöneldik. O nedenle hızlı bir artış olmuştur. İktisadi faaliyet normal seyrine döndüğünde önceliği reel sektörün finansmanına vereceğiz. Neticede kamu üzerinden de ekonomiyi fonlamışız. Ama bu enstrümana yatırım yapma amacımız kısa vadeli likidite ihtiyacı içindir. 2019’da ekonomide bir dengelenme süreci yaşadık. O süreçte kamunun ilave ihtiyaçları oldu. Biz de reel sektördeki finansman ihtiyaçları daraldığı için atıl fonlarımızı buraya yönlendirmiş olduk. Bu normalin üzerinde bir artıştır. Bankacılıktan aldığımız paydaki artışın bu gelişmede etkisi elbette vardır.”