Mehmet Özmen  Ankara 

Türkiye’nin Esed’e tanıdığı sürenin sonuna doğru yaklaşılırken, Astana ve Soçi mutabakatını hiçe sayarak İdlib’in güneyine ilerleyen rejim güçlerine karşı müdahale için hazırlıklar sürüyor. ANKASAM Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Prof. Dr. Mehmet Seyfettin Erol, bu konudaki sorularımızı cevapladı...

-Maalesef askerlerimiz şehit oluyor. Suriye’de neler oluyor?

Türk-Rus ilişkilerinde nur topu gibi yeni bir kriz doğmuştur ve bunun adı İdlib’dir. Aslında buna dondurulmuş krizin tekrar ısınmaya başlaması demek daha doğru olur. Esed rejimine bağlı güçlerin Türk Silahlı Kuvvetleri’ne yönelik saldırılarıyla birlikte sıcak savaşı gündeme getiren bir soruna dönüşmüş vaziyette.

Saldırıların asıl faili Rusya

-Gelinen son noktada nasıl bir fotoğraf görüyorsunuz?

Saldırı her ne kadar Esed rejim güçleri tarafından gerçekleştirilmiş olsa da, kuşkusuz asıl faili Rusya’dır. Kaba gücüne fazlasıyla güvenen Rusya, Türkiye’ye karşı sert ve adeta uzlaşmaz, dayatmacı tavrını her geçen gün daha da tırmandırmaktadır. Esed, burada bir maşaya dönüşmüş.

-Saldırıların sorumlusu Rusya mıdır?

Elbette bütün bu saldırıların sorumlusu ve muhatabı Rusya’dır. Zira Esed bu saldırıları Rusya adına yapmaktadır ve ona güvenmektedir. İdlib krizinde İran’ın provokatif eylem ve talepleri var.

Türkiye’ye karşı samimi değil

-Rusya’nın amacı nedir?

Rusya’nın Türkiye’ye karşı samimi olmadığını artık net olarak görmek gerekir diye düşünüyorum. Rusya’nın bu denli ön plana çıkması, krizi Türkiye-Suriye boyutundan, Türkiye-Rusya boyutuna dönüştürmeye başlamıştır. Bugün İdlib krizinde Esed rejiminden daha çok Rusya’nın konuşuluyor olması ve hatta son saldırı sonrası Merkel ve Macron’un Şam yerine Moskova’yı araması ve Putin ile görüşmesi, bu tespitimizi bir kez daha teyit etmektedir.

Rusya daha fazlasını istiyor

-Suriye konusunda Türkiye-Rusya-İran üçlüsü arasındaki temel sorun nedir?

Temel sorun, Rusya’nın taahhütlerini yerine getirmemesi ve daha fazlasını istemesidir. Rusya ile bir anlaşmanın karşılığının olmadığı artık çok net bir şekilde görülmektedir. Masada alınan kararların sahada karşılığı yoktur. Bugüne kadarki  diplomasi süreçlerinin Esed’e zaman, güç kazandırdığı ve Rusya’nın manevra kabiliyetini daha da arttırdığı artık çok net bir şekilde görülmektedir. Sonuç olarak; Rusya Türkiye’nin sabrını fazlasıyla zorlamaya başlamıştır.