Tarih
19 Kasım 2010: Abdülazîz Dûrî (Iraklı İslâm Tarihçisi)
Onlar; yaşadıkları dönemlere çalışmalarıyla, eserleriyle damga vurup iz bırakıp gittiler. Bugün, Araştırmacı Yazar Aytunç Altındal'ı hayırla yâd ediyoruz.
Abdülazîz b. Abdilkerîm ed-Dûrî, Irak’ta Selâhaddin’e bağlı bir ilçe olan Dûr’da doğdu. Cebûr aşiretinin Şüveyfât koluna mensuptur. İlk eğitiminin ardından hâfızlığını yaptı, orta öğrenimini 1936’da Bağdat’ta tamamladı. Aynı yıl üniversite tahsili için burslu olarak Londra’ya gitti. Lisans öğrenimi gördüğü Londra Üniversitesi Doğu ve Afrika Araştırmaları Okulu’ndan 1940’ta mezun oldu. Vladimir F. Minorsky’nin danışmanlığında hazırladığı Studies on the Economic Life of Mesopotamia during the Fourth Century A.H. adlı teziyle doktor unvanı aldı (1942). Kendisine Londra Üniversitesi’nde kalması teklif edildiyse de kabul etmeyip ülkesine döndü.
1943-1948 yıllarında Bağdat’ta dönemin en yüksek eğitim kurumu olan Dârü’l-muallimîne’l-âliye’de (Yüksek Öğretmen Okulu) İslâm tarihi dersleri verdi. Bağdat Üniversitesi’nin kurucu heyetinde yer aldı. 1949’da Maarif Vekâleti’ne bağlı tercüme bürosunun müdürlüğüne getirildi. Bağdat Üniversitesi’nin ilk nüvesini oluşturan Edebiyat Fakültesi’nin kuruluşuyla görevlendirildi ve uzun süre dekanlığını yaptı (1949-1958). 1955-1956’da Londra Üniversitesi’nde bulundu. 1959-1960’ta Beyrut Amerikan Üniversitesi’nde misafir öğretim üyeliği, 1963-1968 yıllarında Bağdat Üniversitesi’nde rektörlük yaptı. 1969’da Irak’taki siyasî istikrarsızlık yüzünden ülkesini terk edip bir yıl Beyrut Amerikan Üniversitesi’nde çalıştı. 1970’ten itibaren Ürdün Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü’ne öğretim üyesi tayin edildi.
Bundan sonra idarî görev almayıp öğretim ve araştırma faaliyetleriyle meşgul oldu, Ürdün’de İslâm tarihçilerinin yetişmesine büyük katkı sağladı. 2005 yılına kadar bu üniversitede ders vermeyi sürdürdü. 19 Kasım 2010’da Amman’da vefatına kadar Ürdün Üniversitesi lisansüstü öğretim danışmanlığına devam etti. Dûrî’nin eserleri Arap dünyasında olduğu kadar uluslararası akademik çevrelerce de büyük takdir görerek yabancı dillere çevrilmiş, kendisi pek çok kurumdan fahrî doktora unvanı ve ödül almıştır.