MUHAMMET KUTLU / ANKARA

Konuyla ilgili Akit’e değerlendirmede bulunan Türkiye Enerji Politikaları ve Stratejileri Araştırma Merkezi (TESPAM) Başkanı Oğuzhan Akyener, “Doğu Akdeniz’de ‘küresel dengeleri değiştirecek ölçüde kaynak bulunduğuna’ dair söylemler, İsrail tarafından uluslararası kamuoyunun dikkatini celbetmek ve tüm bu dengelerde kilit rolü olan Türkiye’ye karşı bir ittifak oluşturabilmek için kullanılmaktadır. Yoksa, hali hazırda bütün Doğu Akdeniz’deki keşfedilmiş gaz rezervinin Rusya’nın yüzde 10’u kadar olduğunu ve ilgili kaynaklarının geliştirilebilmesi için Türkiye’ye ne derece muhtaç olduklarını kendileri de bilmektedir” dedi. 

“Koşullar Türkiye lehine yönelmektedir"

“Cumartesi günü Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Exxon Mobile Şirketinin operatörlük yaptığı sözde 10 numaralı ruhsatta tespit edilen Delphini olarak adlandırılan yapıyı test etmek için Stena IceMax isimli geminin sondaj için lokasyon alacağına dair NAVTEX (navigational telex) yayınlamıştır. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC)’nin deniz alanlarını ihlal eden bu süreç dahilinde, ilgili 10 numaralı arama ruhsatında, Exxon’un ortağı olarak, Eni, Total, Katar Petroleum ve Statoil de yer almaktadır” bilgisini paylaşan Akyener, şunları söyledi: “Geminin bu günlerde lokasyona ulaştığı varsayılırsa, 2 yada 3 hafta içerisinde sondaja başlayacağı tahmin edilmektedir. KKTC’nin haklarını ihlal eden bu adımı engellemek yada en azından sabote etmek Türkiye için hiç de zor değildir. Süregelen koşullar da, Doğu Akdeniz’deki dengeleri sürekli Türkiye lehine doğru yöneltmektedir”

“Güney Kıbrıs, Mısır, İsrail ve Yunanistan’ın Türkiye’ye karşı siyasi ve diplomatik girişimleri, tehditleri ve gayretleri; bölgedeki enerji denkleminde Türkiye’ye muhtaç oldukları gerçeğini değiştirmemektedir” tespitinde bulunan TESPAM Başkanı, “Çünkü teknik açıdan bakıldığında, Mısır’ın 2022 – 2042 yılları arasında sahip olacağı beklenilen ihraç potansiyeli ancak mevcut durumda atıl olarak duran LNG tesislerini dolduracak kadardır. Yani, Mısır ihracat politikalarında bu seçeneği kullanacaktır. Bununla da birlikte, Mısır’ın Güney Kıbrıs ve İsrail için pek de yeterli boş LNG ihracat kapasitesi kalacak gibi görülmemektedir. Yani İsrail ve Güney Kıbrıs mevcut koşullarda, şayet kaynaklarını geliştirebilmek ve bir pazara erişebilmek istiyorlarsa, Türkiye’nin kapısını çalmak zorundadır” değerlendirmesini yaptı.

Akyener, İsrail’in abartılı enerji propagandasıyla Doğu Akdeniz’de büyük güçler arasında başlayan enerji ve güç mücadelesini şu şekilde özetledi: “İsrail ve Güney Kıbrıs’ın toplam ihracat potansiyeli 10 milyar m3/yıl civarında olacaktır.

Tüm bunların yanı sıra, bölgede Lübnan ve Suriye açıklarında ciddi anlamda potansiyel beklentileri bulunmaktadır. Çünkü mevcut sismik veriler, kaynak potansiyelinin İsrail’den Lübnan ve Suriye’ye doğru arttığını göstermektedir. Rusya’nın Suriye açıklarında bu bağlamda çok ciddi çalışmaları bulunmaktadır. Ayrıca değişen dünya düzeni, çatırdayan Batı ittifakına karşın, güçlenen Doğu perspektifinden bakıldığında, Doğu Akdeniz bütün dünya için askeri-ticari-güvenlik gibi farklı alanlar nezdinde de çok daha önemli bir pozisyona gelmiştir. Fakat ‘enerjinin ehemmiyetine’ ve ‘küresel dengeleri değiştirecek ölçüde kaynak bulunduğuna’ dair söylemler, İsrail tarafından uluslararası kamuoyunun dikkatini celbetmek ve tüm bu dengelerde kilit rolü olan Türkiye karşı bir ittifak oluşturabilmek için kullanılmaktadır. Kaynaklarının geliştirilebilmesi için Türkiye’ye ne derece muhtaç olduklarını kendileri de bilmektedir”

Türkiye Kıbrıs'taki askeri varlığını arttıracak

“Türkiye denklemin neresinde” sorusunu cevaplayan Oğuzhan Akyener, “Türkiye bundan sonraki hamlelerinde Kıbrıs’taki askeri varlığını daha da arttıracak, etkin diplomasi kabiliyeti ile bölgedeki küresel güçlerin aralarındaki kırılma noktalarını lehine kullanacak, yeni aramacılık hamleleri ile farklı bir perspektiften çözümler geliştirecek ve etkinlik alanını genişletecektir” ifadelerini kullandı.