Yılın ilk Gıda Komitesi toplantısına yeni Hal Yasası damga vurdu. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan’ın da katıldığı toplantıda yasa taslağına nihai şeklinin verilmesi, ardından Meclis Başkanlığı’na sunulması görüşünde birleşildi.

Komisyona gönderilmeli

Komite üyeleri Ticaret Bakanlığı’nda olgunlaştırılan taslağın ivedilikle Meclis Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’na gönderilmesine, sonrasında Genel Kurul’da ele alınmasına karar verdi. Gıda ürünlerinin fiyatlarını dengelemekle mükellef komite, Hal Yasası’nın sebze ve meyve fiyatlarını kontrol altında tutacağı kanaatinde.

Son rötuşlar yapılıyor

Son rötuşları yapılan yasal düzenlemede gıda ticaretini spekülasyonlardan koruyacak köklü adımlar atılması öngörülüyor. Gıda güvenliğini ve fiyat istikrarını sağlamaya yönelik 21 maddelik düzenlemede yer alan başlıca maddeler ise şöyle:

-Toptancı halleri Ticaret Bakanlığı’nın izniyle kurulacak. Hal kurulacak iller malların arz ve talep derinliğine göre TOBB, TESK ile TZOB’un görüşlerine de başvurularak belirlenecek.

-Hal yeri olarak belirlenmiş alanların çevresi alım satım faaliyetlerini engelleyecek şekilde iskâna açılamayacak.

Şirketler işletecek

-Haller anonim şirketlerce kurulup işletilecek. Şirketlerin kuruluşu için 5 milyon liranın altında olmamak üzere bakanlıkça belirlenen tutarda ödenmiş sermayeye sahip olunması, yönetmelikte gösterilen belgelerin ibraz edilmesi gibi koşullar aranacak.

-Üretim ve tüketim bölgesinde bulunan hallerde soğuk hava deposu, e-ticaret platformu ve sosyal donatıların bulunması zorunlu kılınacak.

-Toptan hallerinde sebze ve meyvenin yanı sıra et ve et ürünleri, süt ve süt ürünleri, su ürünleri, arı ürünleri, kesme çiçek ticareti yapılabilecek.

-Hal hakem heyetleri daha verimli çalışacak. Kontrol ve denetimler arttırılacak.

Üreticiler satış yapabilecek

-Üretici örgütleri, malların toptan veya perakende olarak alım satımını yapabilecek. Bu örgütler ortaklarıyla üyelerinin mallarının satışında da rol oynayacak.

-Sebze ve meyvelerin toptan satışı; üreticiler, üretici örgütleri, ithalatçılar ve toptancı halinde faaliyet gösteren tüccarlar tarafından yapılabilecek. Hal bulunmayan yerlerde tüccarlar tarafından sebze ve meyveler toptan satışa sunulabilecek.

Denetim kolaylaşacak

Hal Yasası’yla komisyonculuğun kaldırılıp kaldırılmayacağı merak ediliyor. Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’nun AK Partili üyeleri, konunun kafaları karıştırdığına işaret ederek, “Düzenlemeyle tarım ürünlerinin onlarca aracının elinden geçmesini engellemek, spekülasyonları önlemek ve denetimleri kolaylaştırmak amaçlanıyor” dedi.

“Fiyat dalgalanmaları önlenebilir”

Gıda Komitesi, Erken Uyarı Sistemi’ni de masaya yatırdı. Tarım ürünlerinin rekolte tahminlerinin isabetli bir şekilde yapılmasına imkân tanıyan sistem sayesinde üretim ve fiyat dalgalanmalarının önlenebileceği ifade ediliyor. Gazeteci-yazar Ali Ekber Yıldırım, tarımla ilgili sorunların tek tek saptanıp aşılması gerektiğine işaret ederek, şu görüşleri dile getirdi:

“Üretimin aşağı yönlü oynamaların olup olmayacağı, daralma görülüp görülmeyeceği sorununun önüne geçilmeli. Yine girdi fiyatları kontrol altına alınmalı. İthal tohum, yem ve gübrenin üreticileri sıkıntıya sokmaması için tedbirlere başvurulmalı. Bu bağlamda Erken Uyarı Sistemi çok önemli görev görecektir.”