Türkiye’yi hedef alan finansal saldırıları başarıyla savuşturan hükümet, faiz lobisine de dünyayı dar ediyor. Ekonomi yönetimi yapısal reformlara ağırlık vererek, faizleri aşağı çekerek bu lobiye okkalı tokatlar atıyor.

Ekonomi atağa kalktı

Merkez Bankası’nın Başkan Murat Uysal yönetiminin politika faizini toplamda yüzde 7,5 indirip yüzde 24’ten yüzde 16.50’ye çekerek önemli bir hamle yapmasına kayıtsız kalmayan kamu bankaları, art arda kredi paketleri açıklaması piyasalara moral verdi. Eylül 2018’de yüzde 25.70 olan konut kredi faizinin 2019’un aynı ayında yüzde 13.02’de dengelenmesiyle gayrimenkul satışları arttı. Bu dönemde tüketici kredi faizinin yüzde 30.01’den 19.59’a, TL ticari kredi faizinin yüzde 35.36’dan yüzde 17.78’e gerilemesiyle de otomotivden makineye, metale ve kimyaya kadar pek çok sektör atağa kalktı. Faizlerin ortalama yüzde 10,3 azalışını olumlu karşılayan ekonomistler, “Krediye erişimi kolay kılacak adamlar Türkiye’ye atılım yaptıracaktır, yeni başarılara kapı aralayacaktır” görüşünü paylaşıyor. Aynı ekonomistler, faiz lobisinin belini kırmak; üretimi ve tüketimi arttırmak için daha köklü tedbirler alınmasını talep ediyor.

Üretim ekonomisine geçilmeli

Kırklareli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Hasan Eken, Yeni Akit’e yaptığı açıklamada faiz oranlarının üretim ekonomisine geçerek, imalatı ve ihracatı arttırarak, tüketicinin güvenini temin ederek faiz sorununun aşılacağına işaret etti. Eken, “Ekonominin kondisyonu güçlü olursa, üretici ve tüketici fiyatları kontrol altına alınırsa faizler belli bir bölgeye oturur” dedi. Eken, faize karşı geçici değil de kalıcı önlemler alınması gerektiğini vurguladı. Hükümetin firmaların şikâyetlerine kulak vererek kredi borçlarını yapılandırdığına dikkat çeken Eken, “Bu iyi ama reel sektörün, enerji şirketlerinin finansman sıkıntılarını gidermek daha da önemli. Eğer böyle bir çalışma yapılırsa üretici ve tüketici fiyatları dahil pek çok makro veri iyileşir” ifadelerini kullandı.

Faiz düşüyor güven endeksleri yükseliyor

Faizlerdeki gerileme güven endekslerine de yansımaya başladı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan İnşaat Sektörü Güven Endeksi faizin yüksek olduğu bahar aylarında yüzde 50’nin altına kadar düşmüştü. Endeks, faiz indiriminin başladığı temmuzdan bugüne yüzde 15 yükseliş kaydetti ve ağustosta 55.5’e, eylülde ise 13 ayın en yüksek seviyesi olan 60.1’e kadar yükseldi. Faiz indiriminin devam ettiği eylülde hizmet sektörü güven endeksi 89,3 değerine, perakende ticaret sektörü güven endeksi 97.6 değerine kadar yükseldi.

Kamu bankalarından bir adım daha

Üç kamu bankasından konut kredisi kullananlara faiz indirimi müjdesi geldi. Ziraat Bankası, Halkbank ve Vakıfbank’ın ortak açıklamasında konut kredilerinde faiz indirimine gidildiği hatırlatılarak, “Bu ayda yapılan indirimden önce konut kredisi kullanmış ve mevcut kredi bakiyesi 500 bin liranın altında olan müşterilerine, talep etmeleri halinde kredilerini aylık yüzde 0.99 vade oranıyla yenileme imkanı sağlanacaktır” denildi.